آخرین خبر

  • • دیدار 75 دقیقه ای هیئت مدیره انجمن قلم ایران با سرپرست معاونت فرهنگی وزارت ارشاد
  • پنجشنبه 06 مهرماه 91


    دیدار چهار تن از اعضای هیئت مدیره انجمن قلم ایران با آقای اسماعیلی؛ سرپرست معاونت فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی
    سه شنبه چهارم مهرماه جاری، ساعت 30/13، طبق قرار قبلی، چهار تن از اعضای هیئت مدیره انجمن قلم ایران، با آقای اسماعیلی، سرپرست محترم معاونت فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، در دفتر ایشان، دیدار کردند.
    در این ملاقات که 75 دقیقه به طول انجامید، محمدرضا سرشار - رئیس -، عباسعلی براتی پور - خزانه دار - ، کامران پارسی نژاد شیرازی و پدرام پاک آیین، از اعضای هیئت مدیره انجمن قلم حضور داشتند.
    پس از خوش آمدگویی توسط آقای اسماعیلی، سرشار، ضمن گفتن تبریک انتصاب مشارالیه به این سمت و آرزوی موفقیت وی در مسئولیتش در فرصت کوتاه باقی مانده تا پایان عمر دولت دهم، تاریخچه ای کوتاه از انجمن قلم ایران و نحوه تاسیس و فعالیت آن تا کنون بیان کرد. سپس به تشریح سه طرح مهم مشترک پیشکسوتان ادبیات معاصر ایران، صد اثر از صد نوقلم، و زندگینامه داستانی مشاهیر، و میزان پیشرفت و مشکلات سر راه آنها( از جمله چهار برابر شدن قیمت کاغذ از سال 86 تا کنون) پرداخت؛ و خواهان حمایت بیشتر ارشاد از اهالی قلم متعهد کشور و کمک بیشتر برای حل این مشکلات شد.
    پدرام پاک آیین به بیان مسائلی دیگر در مورد نحوه تعامل انجمن قلم با وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی پرداخت. پارسی نژاد نیز در مورد لزوم تعیین تکلیف قطعی طرح صد اثر از صد نویسنده - که در زمان معاونت دکتر پرویز به وسیله نشر تکا اجرا می شد، گردید ؛ که بعد قرار شد به صد وهفتاد اثر افزایش یابد. اما در دوران معاونت فرهنگی آقای دری، پس از آماده سازی نوزده اثر دیگر متوقف گردید.
    آقای اسماعیلی بر لزوم توجه بیشتر به اصل الفت و همدلی میان انجمن و مسئولان فرهنگی وزارت ارشاد تاکید؛ و از اظهار برخی مسائل دلسرد کننده در رسانه های جمعی توسط برخی اعضا گله کرد. در عوض، وی خواستار بیان این تذکرات به صورت مستقیم و خصوصی به وزیر و دیگر مسئولان این وزارت شد. او افزود: ما نیز از این مسائل و مشکلات آگاهیم؛ اما مضایقی وجود دارد که مانع حل فوری این مشکلات می شود.
    او ضمن اشاره به کاهش اعتبار فرهنگی به حدود یک سوم در سال جاری و هزینه شدن قسمت اعظم این بودجه در همان ماههای اول سال اظهار داشت: با توجه به کثرت مؤسسات فرهنگی و لزوم حمایت ارشاد از همه آنها،ما ناچاریم همان امکانات محدود را، را عادلانه میان این مؤسسات تقسیم کنیم.
    این نشست که در فضایی صمیمی برگزار شد، با اعلام آمادگی انجمن قلم ایران برای هر گونه همکاری فکری و معنوی که بتواند به پیشبرد امر فرهنگ و ادب در کشور کمک کند، و استقبال سرپرست معاونت فرهنگی از این پیشنهاد، در ساعت 45/14 به پایان رسید.

آخرين تصاوير

  • -IMG_3451.jpg
  • محمدرضا سرشار-3.jpg
  • محمدرضا سرشار-1.jpg
  • محمدرضا سرشار4.jpg
  • سندساواک در باره جشن هنر.jpg
  • قبا7.jpg
  • قبا6.jpg
  • قبا5.jpg
  • قبا4.jpg
  • قبا3.jpg

آخرین کتاب

  • • جلوه هایی از ادبیات سیاسی امروز ایران
  • دوشنبه, 20 شهریور 1391 ساعت 11:51

    رمان‌های «جزیره سرگردانی»، «ساربان سرگردان»، «بهشت خاکستری» و «شهری که زیر درختان سدر مرد» مهم‌ترین داستان‌های سیاسی معاصر هستند که مؤلف به نقد و بررسی آنها پرداخته است.

    ادبیات کلاسیک و معاصر همیشه تأثیر پذیر از سیاست و واقعیت‌های اجتماعی دوران خود بوده‌اند. در دوران معاصر و ورود مضامین اجتماعی ـ سیاسی به ادبیات امروزین نظم و نثر، این موضوع وارد پروسه‌ای جدید شد. نویسندگان و به خصوص داستان نویسان معاصر اکثرا به نحله‌های فکری و گاهی احزاب سیاسی وابسته بودند. گاهی مثل جلال آل احمد مدتی را در حزب توده به سر برده بودند و گاهی صبغه روشنفکری داشتند. این نویسندگان تحت تأثیر جو اجتماعی و ذهنیت سیاسی خود داستان و رمان می‌نوشتند و به گونه‌ای ظریف حرف خود را در لا به لای آن می‌گنجاندند.

    به باور محمد رضا سرشار رمان‌های «جزیره سرگردانی»، «ساربان سرگردان»، «بهشت خاکستری» و «شهری که زیر درختان سدر مرد» مهم‌ترین داستان‌های سیاسی معاصر هستند که وی به نقد و بررسی آنها پرداخته است.

    این رمان‌ها پس از انتشار مورد نقد قرار گرفته و گاهی از طرف روشنفکران و گاهی از طرف منتقدان مذهبی نقد شده است. اما اکنون محمدرضا سرشار با واکاوی درونمایه‌های سیاسی این رمان‌ها به نقد آنها پرداخته است. افزون بر آن چند رمان سیاسی خارجی که به فارسی ترجمه شده، توسط وی نقد شده است. در پیشگفتار کتاب آمده است:

    ادبیات بیانگر افکار و اندیشه‌هایی است که در پس پرده قالب‌های مختلف پنهان و مستتر شده است و بدون تردید مطالعه در آن حوزه تعمیق‌بخش نگرش‌ها و ادراک انسان است، به طوری که ادبیات ما را وامی‌دارد تا آنچه را دیده‌ایم با دقت نگاه کنیم و دوباره ببینیم؛ لذا کمکی برای درک مشهودات ماست. معمولاً گرایش‌ها و دیدگاه‌های سیاسی و اجتماعی نویسنده جزو عوامل مهم دخیل در آفرینش هر اثر ادبی محسوب می‌شود و در بررسی یک اثر ادبی، علاوه بر محتوای خود اثر مراجعه به اظهارنظرها و گفته‌های نویسنده را در جاهای دیگر و در سایر آثار غیرادبی یا مصاحبه‌ها عامل مهمی قلمداد می‌کنند یا دست کم اینکه در بررسی یک اثر ادبی نمی‌توان اظهارنظرها و اعتقادات نویسنده را به‌کلی کنار نهاد ولی فقط هم نباید به آنها اکتفا نمود.

    نویسنده به‌عنوان موجود اجتماعی از جامعه تأثیر می‌پذیرد و از زبان که خود آفریده اجتماع می‌باشد بهره می‌برد. لذا ادبیات زاده نهادهای اجتماعی خاصی است و علاوه بر اینکه از جامعه و تحولات آن تأثیر می‌پذیرد، دارای کارکردهای سیاسی اجتماعی و... است.

    از طرفی سیاست نیز در تمام شئون زندگی بشر حضور دارد و هیچ بخشی از حیات انسان را نمی‌توان یافت که از حیطه نفوذ سیاست و یا از اثرات آن برکنار مانده باشد. از این رو بازتاب و انعکاس دیدگاه‌های سیاسی نویسنده و گروه‌های مختلف در آثار ادبی امری بعید و دور از انتظار نیست که البته چنان که گفته شد به‌گونه‌ای مستتر و گاه با زبان رمزی و ویژه بیان می‌شود.

    اثر پیش رو مجموعه نقدهای استاد سرشار (رهگذر) به برخی از داستان‌هایی است که بعد از پیروزی انقلاب در ایران نوشته یا ترجمه شده است. پیروزی انقلاب اسلامی که یک انقلاب فرهنگی بود، طبعاً حوزه ادبیات و فرهنگ را نیز تحت تأثیر خود قرار داد و باعث خلق آثار ادبی متفاوت از پیش شد. در کنار جریان ادبی غالب انقلاب، جریان‌های روشنفکری نیز که از قافله انقلاب و حرکت مردم به دور مانده بودند آثاری درباره انقلاب اسلامی پدید آوردند و بیهوده کوشیدند تا با تحقیر دستاوردهای انقلاب و سیاه‌نمایی وضع موجود، ملت را نسبت به آرمان‌های انقلاب اسلامی بدبین سازند. نویسنده این اثر با واکاوی و بررسی آثار برخی از این روشنفکران، عناصر و مواردی از این دست را کشف و توضیح دهد. (ص 13 ـ 14)

    فهرست مطالب کتاب به ترتیب زیر است:

    نقد داستان‌های ایرانی

    هفت وادی حیرت در آخرین رمان سیمین دانشور

    (نقد رمان دو مجلدی جزیره سرگردانی و ساربان سرگردان)

    شهریاری روحانی که زیر درختان سدر فروپاشید

    (نقد شهری که زیر درختان سدر مرد نوشته خسرو حمزوی)

    اندر حکایت آلودن ساحت ادبیات به اغراض سیاسی

    (بررسی بهشت خاکستری به روایت عطاء الله مهاجرانی)

    در غیاب داستان کوتاه

    (نقد مجموعه داستان مهتاب نوشته زهرا زواریان)

    نقد داستان‌های خارجی

    گذری بر مرگ ایوان ایلیچ

    (نوشته لتون تولستوی ترجمه احمد گلشیری)

    نگاهی به مجموعه داستان رندا

    (21 داستان کوتاه از 20 نویسنده سوری، ترجمه عبدالمحمد آیتی)

    مروری بر مجموعه هزار توی داستان

    (دوازده داستان از دوازده نویسنده غربی؛ ترجمه نسرین مهاجرانی)

    بررسی داستان کوتاه در جنگل

    (نوشته آکوتا گاوا؛ ترجمه سیمین دانشور)

    نمایه

    مشخصات کتاب:

    جلوه‌هایی از ادبیات سیاسی امروز ایران (نقد داستان‌هایی از سیمین دانشور، عطاء الله مهاجرانی، خسرو حمزوی و ...)، محمدرضا سرشار، تهران، مرکز اسناد انقلاب اسلامی، 1391، 264 صفحه، 5300 تومان.

    ماخذ: سایت کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی


'گفتگو با روزنامه نسل فردا(اصفهان)


ظهر جمعه با تمام دلتنگی اش ، با تمام سکوت و حزن ذاتی اش، انتظار را به دلمان می نشاند که ساعت یک و نیم شود تا به سراغ رادیوهای مان برویم و پیچ آن را بچرخانیم. آن وقت بود که صدای گرم و خانگی محمد رضا سرشار (رضا رهگذر) آرام آرام می خزید توی خانه هایمان که می گفت : "قصه ی ظهر جمعه" . همین که محمدرضا سرشار بخواهد قصه اش را شروع کند چای را ریخته بودیم توی لیوان های بزرگ و دور هم کنار رادیو جمع شده بودیم. حالا که او را می بینم شوق قصه های سرشار از صمیمیت او و دور هم جمع شدن ها جمع می شود زیر پوستم. کاش بداند که هیچ وقت برای هیچ کدام از ما رهگذر نبوده است.او نویسنده، پژوهشگر و منتقد ادبی است آثار او تاکنون، دست کم ۲۶ جایزه را در سطح کشور به خود اختصاص داده. متن زیر حاصل گفتگو با او است:
معیار تعهد در ادبیات متعهد چیست؟
تعهد به تعبیری از الفاظ مشترک است. بنابراین باید دانست که تعهد را از چه دیدگاهی مورد بررسی قرار می دهیم. مارکسیسم از جمله مدعیان ادبیات متعهد است. اگزیستانسیالیسم هم همین طور. مذهب هم مدعی ادبیات متعهد است. در حالی که مثلا ادبیات مارکسیستی با ادبیات مذهبی زمین تا آسمان تفاوت دارد. بنابراین باید بعد از کلمه ی متعهد مضاف الیه ی بگذاریم که مشخص کند مربوط به کدام مکتب فکری است.
ما از نگاه مسلمانی می توانیم آن را بررسی کنیم. بنابراین ادبیات متعهد از نظر ما، ادبیانی است که بتواند مخاطب خود را از نظر معنوی رشد و ارتقا دهد. ادبیاتی که به تحریف حقایق حقایق عالم نپردازد، درصدد بی اعتنایی نسبت به مسائل مهم زندگی بشری برنیاید؛ و مسائلی از این دست.
به نظر شما نویسنده متعهد به اسلامی که در این جغرافیا زندگی می کند باید به چه چیز تعهد داشته باشد؟
قبل از هر چیز تعهد انسان به عنوان هنرمند به کل بشریت است و فراتر از آن به کل هستی. ما همه به عنوان عضوی سازنده از این جامعه بزرگ جهانی، در برابر دیگران و هستی ای که جزء آن هستیم، دارای وظایفی هستیم. و ما به عنوان یک مسلمان به این نتیجه رسیده ایم که اسلام بهتر از هر مکتبی دیگری می تواند معیارهای این تعهد را مشخص کند.
آیا کلمه ی تعهد هنوز انرژیک و قدرتمند است؟
در تفکرات پسامدرن نه. آن جا متروک و از دور خارج شده است. اما در تفکرات دینی و مکتب های اعتقادی دیگرهم چنان جایگاه خود را دارد.
از تعهد اجتماعی و تعهد هنری سخن زیاد گفته شده، به عقیده ی شما کدام یک از این دو در اولویت است؟
مسلما تعهد اجتماعی مغایرتی با تعهد هنری ندارد. این دو کاملا با هم قابل جمع و تلفیق اند. یک اثر هنری در وهله ی اول باید ساختار و ویژگی های یک اثر هنری را داشته باشد در غیر این صورت اگر بهترین محتواها را هم در آن بریزید اثر هنری نخواهد بود. بنابراین باید به ساختار و جنبه های خود کاملا وفادار باشد و البته این ساختار، باید در خدمت درون مایه ای ارزشمند و تعالی بخش باشد.
چطور می شود تعهد را در نسل امروز به وجود آورد؟
باید دیدگاه ها را در افرادی که تعهد در افکار آنان جایگاهی ندارد تغییر داد و به تخلیه ی رسوبات تفکرات جدید که به نفی و یا تحقیر تعهد می پردازد همرا با استدلال پرداخت. وقتی انسان بداند که بیهوده خلق نشده است و زندگی او به نیستی ختم نمی شود مسلما به جایگاه خویش در عالم پی خواهد برد و تعهد و ظیفه اش را خواهد پذیرفت.
داستان امروز ایران را چقدر متعهدمی دانید؟
به هر حال طیف هایی هستند که به تعهد در هنر و ادبیات معتقدند. اما قسمتی که تحت عنوان شکل گراها یا فرمالیست ها امروز فعالیت می کنند به تعهد معتقد نیستند. یا داستان های عامه پسند بازاری جز جلب مشتری و فروش به چیزی متعهد نیستند هر چند که تظاهر به احساس تعهدمی کنند. اما طیف نویسندگان مذهبی ، نویسندگان متعهدی هستند.
سخن آخر؟
دست کم نیمی از نویسندگی تجارب نویسنده از زندگی است. تجارب عمقی ، و تجارب گسترده به لحاظ وسعت و عرضی. و نیمی دیگر مهارت ها و شگردهای نویسندگی هستند. بنابراین به صرف یادگیری شگردهای نویسندگی نمی شود داستان های جذاب و ماندگار نوشت. همان طور که صرف داشتن تجربه هم از شخص نویسنده نمی سازد. جمع این دو است که از فرد نویسنده می سازد.نویسندگان نباید از ورود به مشکلات، مسائل و بعضا خطرات خود را کنار بکشند. بدون این ها نمی توانند تجارب لازم را برای نوشتن به دست بیاورند. در کنار آن باید بسیار مطالعه کنند. نویسندگی کار پر زحمتی است که شرایط آن، به تدریج و در طول زمانهای متمادی به دست می آید. افراد کم حوصله و عجول در این زمینه به موفقیت نخواهند رسید.

ارسال نظر