گفت‌وگوی تفصیلی برنا با محمدرضا سرشار-2 :توصیه می کنم کسی بدون عشق و تعهد وارد عرصه ادبیات داستانی نشود

محمدرضا سرشار معتقد است که عشق و تعهد به کار هنری، بالا رفتن تحمل و نقدپذیری و جدی گرفتن آموزش هنر، از عوامل پیشرفت هنر در جامعه است.
جمعه ۲۳ بهمن ۱۳۸۸ ساعت ۱۰:۲۲
محمدرضا سرشار در بخش دوم صحبت‌هايش در پاسخ به سوال خبرنگار سرویس فرهنگی هنری برنا مبني بر پيشنهادي براي پیشرفت ادبیات داستانی در ایران گفت: در ادبیات و هنر به طور عام، عشق به کار، حرف اول را می‌زند. اگر به زندگی نویسندگان و هنرمندان قرن 19 به پایین نگاهي بيندازيم، اغلب زندگی‌هایی دشوار از لحاظ مالی داشته‌اند و معیشت‌شان به سختی می‌گذشته است. از طرفي هم بزرگترین شاهکارهای هنری و ادبی را هم همین‌ها خلق کردند. به نظر من تنها چیزی که باعث می‌شد که اینها با وجود محرومیت‌ها، تا پایان عمر، کارشان را رها نمی‌کردند، عشق بود.

وي افزود: به نظر می‌رسد این عشق در عده قابل توجهی از نسل نویسندگان بعد از انقلاب اسلامی در سال‌های اخیر، رو به کاهش گذاشته است.

دبير جايزه ادبي پروين اعتصامي اضافه كرد: یکی از دلایل اینکه ادبیات سال‌های اخیر ما رشدی را که دهه های اول داشت، را ندارد و روند این رشد کند شده است، همین کم رنگ شدن عشق به کار است. در حالی که اگر در کسی چنین عشق و علاقه‌ای وجود نداشته باشد، نباید وارد این حیطه بشود؛ چراکه این حوزه از لحاظ مادی آن قدر جاذبه ندارد که جبران محرومیت‌های دیگر را برای هنرمند در پی داشته باشد.

سرشار عامل تعهد را از ديگر عوامل كمك كننده به پيشرفت ادبيات داستاني دانست و بيان داشت: بعضی از افراد هستند که با احساس تعهد نسبت به یک سلسله آرمان‌ها، وارد عرصه هنر می‌شوند تا بتوانند آن آرمان ها را رواج دهند که این عامل هم انگیزه‌ای جدی برای آفرینش آثار بزرگ است.

این هنرمند تصريح كرد: اگر هیچ کدام از این عوامل با شدت لازم در کسی وجود ندارد، توصیه می‌کنم که وارد این عرصه نشود. البته هنرمندانی که هم عشق را در حد اعلاء و هم تعهد را دارند، بهترین هنرمندان هستند. در مجموع هنرمندان درجه یک، مجموعه این دو شرط را با هم دارند.

کار هنری قابل مقایسه با کارهای پر درآمد غير هنري نیست
سرشار گفت: البته اشتغال به کار هنری، به هر حال درآمد هم دارد ولی اگر بخواهند کار هنری را با کارهای پر درآمد غير هنري مقایسه کنند، طبعاً قابل مقایسه نیست. هنر را باید با هنر مقایسه کرد. در عوض تاثیری که یک هنرمند اصیل می‌تواند در جامعه و اذهان مردم بگذارد و اجر معنوی و اخروی که از این راه شامل حال هنرمند می‌شود به قدری بالا است که با هیچ مائده‌ی زمینی قابل مقایسه نیست.

بالا رفتن تحمل و نقدپذیری در جامعه یکی از عوامل پیشرفت ادبیات داستانی
وي با تاکید بر اینکه یکی از عوامل پیشرفت ادبیات، بالا رفتن ظرفیت نقدپذیری است، خاطرنشان كرد: نکته دیگر اینکه در یک جامعه اگر بحث نقد بدون رودربایستی و با جدیت تمام در عرصه ای وجود نداشته باشد، رشدي پدید نمی‌آید.

سرشار در خصوص بالا بردن تحمل نقدپذیری در جامعه پیشنهاد داد: یکی از راه‌های بالابردن تحمل و نقدپذیری در جامعه، افزایش و گسترش نقد است و بايد حساسیت بیهوده هنرمندان نسبت به نقد آثارشان از بین برود.

جدی گرفتن آموزش هنر در جامعه
نکته دیگر اینکه باید بحث آموزش جدی گرفته شود؛ آموزش به خصوص در عرصه ادبیات کم هزینه‌ترین آموزش‌ها در حوزه هنر است. متاسفانه از این امر بسیار ارزان و کم هزینه اما بسیار پر بار، غفلت شده است. در اين امر، نهادهایی مثل وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، کانون پرورش فکری کودکان، حوزه هنری و مراکزی مثل اینها که مي‌توانند بحث آموزش را پي‌گيري كنند باید استفاده شود که در این صورت حتماً نتيجه خواهد داد.

وي در پايان تاسيس رشته ادبيات داستاني در دانشگاه‌ها را امري نتيجه بخش در امر پيشرفت ادبيات در کشور برشمرد و اظهار داشت: بحث تأسیس رشته ادبیات داستانی در دانشگاه‌ها هم خوشبختانه جزء مباحثی است که مطرح شده است و من پیشاپیش می‌گویم که این امر تاثیر بسیاری در رونق ادبیات داستانی در کشور خواهد داشت و امیدواریم این رشته به تمام دانشگاه‌های کشور تعمیم یابد و شاهد رشد روز افزون ادبیات داستانی در کشور باشیم.